آونگ بر صليب سوال 4

توجّه: پاسخ ها نمونه وار تدوين شد. شما همکاران گرامي مي توانيد با ورزش هاي ذهني و تاملات بيش تر و دقيق تر خويش در گم گوشه هاي متن، نکات فراواني را استخراج کنيد؛ امّا آن چه مهم است رعايت اهداف برنامه ي درسي و ذائقه و نياز دانش آموزان است؛ بنابراين، دانش هاي گرانبار خويش را نزد خود، سر به مُهر، نگاه داريد تا وقت آن در آيد. شايد اين کار، گستاخي به توان علمي همکاران و دلبندانم در همه جاي ايران و جهان، انگاشته شود؛ امّا هدف ما تنها تلاش براي ايجاد آرامش و کمک به همگرايي و همصدايي است. از اين پس به فراخور پيشرفت کار، درس ها را يک به يک، در پي هم خواهيم نگاشت.

درنگي در خودارزيابي هاي درس چهارم علوم و فنون پايه ي دهم

1- الف: دو ويژگي زباني: كاربرد«ي» استمرار به جاي «مي» در پايان فعل؛ مانند «پنداشتي و افتادي»؛

 - کوتاهي و قابل فهم بودن جمله ها.

 -به کارگيري« اندر» به جاي « در »؛

ب) تفاوت در شيوه ي گفتار و رعايت اصل بلاغت كلام و توجّه به حال مخاطب و موقعيت سخن است. سنجيده گويي يكي را بر صدر نشاند و نسنجيده گويي ديگري را بر زمين خواباند.

2- قلمرو ادبي:

-         شبکه معنايي ميان «آب، گل، لگد و سرشتن»؛

-         كنايه: «شرط چيزي را به جا آوردن»، «آب و گل مرا چنين سرشته اند»، « آب و گل تو لگد كم خورده است».

-         تضاد: ادب و بي ادبي.

-         ضرب المثل: «آب و گِل تو را نيکو مي داشته اند اما لگد کم خورده است» براي بيان مفهوم: تربيت صحيح نشدن؛ كه البته به طنز و تمسخر هم آميخته است.

قلمرو فکري:

در اين حکايت، نگرش اندرزي- تعليمي حاکم است و نويسنده براي بيان مقصود خود «توجّه به تربيت صحيح» نکته اي را يادآور مي شود که خداوند اصل و سرشت نيکو به انسان مي دهد، منتهي بايد آن را خوب پرورش داد. نويسنده، اين مفهوم را با چاشني طنز، بازگو كرده است تا بگويد كه بي رسمان و بي ادبان را با تنبيه و توبيخ بايد به راه آورد.